AMAÇ-SONUÇ CÜMLESİ

Füze, hedefe ulaşmak için yola çıkmış. Hedefe ulaşıp ulaşamadığını bilemeyiz. Amaç-sonuç cümleleri de böyledir.

AMAÇ-SONUÇ CÜMLELERİ

Bir eylemin, işin, davranışın hangi amaçla yapıldığını bildiren cümlelerdir. Bu cümlelerde ula-şılmak istenen bir hedef ve o hedefin kaynaklık ettiği bir eylem söz konusudur. Amaç-sonuç cümle-leri de neden-sonuç cümlelerinde olduğu gibi iki yargıdan oluşur: amaç yargısı, sonuç yargısı. 

İnsanları anlayabilmek için  onlarla iletişim kurmalısınız.

A M A Ç   (HEDEF)                     S O N U Ç

Amaç ve sonuç bölümleri arasına “amacıyla” sözünü yerleştirerek amaç-sonuç cümleleri belirlenebilir.

Yukarıdaki cümle söz konusu yöntemle şu şekilde ifade edilebilir: 

insanları anlayabilmek amacıyla onlarla iletişim kurmalısınız.

Amaç – sonuç cümlelerinde anlam ilgisi değişik sözcük ya da eklerle sağlanabilir.

-mek üzere : Arkadaşlarını savunmak üzere mahkemeye gitti.

-mek için    : Ekonomik sıkıntılarını gidermek için iki işte birden çalışıyordu.

-e                : Oraya takım arkadaşlarımı desteklemeye gidiyorum.         

Diye             : Üzülmeyesin diye bunların hiçbirini sana söylemedik.

NEDEN – SONUÇ VE AMAÇ – SONUÇ CÜMLELERİ ARASINDAKİ FARK

Neden – sonuç ve amaç – sonuç cümlelerinde kullanılan ortak sözcükler (için, diye) bu iki cümlenin karıştırılmasına yol açmaktadır. Bu cümleleri birbirinden ayırmak için şu noktaya dikkat edilmelidir:


Neden – sonuç cümlelerindeki iki yargı da gerçekleşmiş durumda olur.

Amaç – sonuç cümlelerinde amaç bildiren yargının gerçekleşip gerçekleşmediği bilinmez. Yani hedefe ulaşılıp ulaşılmadığı net değildir.

Örnek:
     
Sorunları çözmek için gideceğim                      
 Amaç                                              sonuç  
(sorunların çözülmesi hedeflenmiştir fakat sorunların çözülüp çözülmediği belli değildir. )· 

    
 Sorunları çözdüğüm için  gideceğim.                                
Neden                                               sonuç
(sorunları çözme ve gitme eylemleri gerçekleşmiş durumdadır.) 
Aradaki farka dikkat edelim.

YILMAZ ELGÜN